Orkaan Katrina beangstigend goed verstript door Josh Neufeld!
Strips lezen op een computerscherm? Sta ons toe te twijfelen of dit ooit de leeservaring van een papieren album zal kunnen vervangen. Een ouderwetse opvatting misschien maar soms lukt het een strip wél om de modale lezer aan het beeld te doen kluisteren. 'AD. New Orleans after the deluge' van Josh Neufeld is zo'n strip - of wat ze tegenwoordig ook een graphic novel noemen - dat die beeldkluistering in de hand kan werken. Het is een waargebeurd verhaal verteld in veertien hoofdstukken over zes verschillende mensen die de orkaan Katrina hebben overleefd. Neufeld heeft er een kippenvelgevende graphic novel over gemaakt. Volgend jaar ook op papier te verkrijgen maar wie tot dan niet kan wachten: http://www.smithmag.net/afterthedeluge/ . Trek er gerust een uurtje of wat voor uit. Het is verdomd goed en pakkend...
Wanneer en waarom besloot je om een strip te maken over orkaan Katrina?
Josh Neufeld: Ik besloot met de strip te beginnen toen ik werd benaderd door Larry Smith van de SMITH-website. Hij wist dat ik Rode Kruis-vrijwilliger was na de orkaan en dat ik over die ervaringen op een blog had geschreven. Hij had het idee om een webcomic te maken over mensen van New Orleans die de orkaan hadden overleefd en stelde me voor om dit te maken. A.D. was de eerste nonfiction graphic novel die ik gemaakt heb die vooral focuste op de ervaringen van andere mensen. In mijn vorige werk vertelde ik ofwel mijn eigen verhalen of ik illustreerde Harvey Pekars autobiografische vertellingen in American Splendor.
Het is lang mijn overtuiging geweest dat verhalen van echte mensen inherent dramatisch zijn en dat het belangrijk is dat het echte leven in de schijnwerpers moet worden gezet in alle mogelijke strips. Met zo'n grote gebeurtenis als de orkaan Katrina voelt het maken van AD echter nog zwaarder aan. Er is ook - gezien het onderwerp - een hele hoop extra emotioneel gewicht. Maar ik was zeer opgewonden over de strip omdat het mijn grenzen als verhalenverteller testte én omdat het zo'n belangrijk verhaal is om te vertellen. Het leek extra belangrijk om die verhalen mee te geven en zo de lezers er aan te doen herinneren dat de orkaan nog steeds nazindert in het leven van miljoenen mensen uit die regio. Ik wou echt wel 'goed doen' door die verhalen van de mensen te brengen in A.D.
Hoe ben je eigenlijk bij die mensen terecht gekomen?
Om te beginnen vond ik het best wel belangrijk dat we een zo breed mogelijk verzameling van ervaringen bijeen kregen. Ik wou karakters die de gehele menselijke toonladder bedekte: arm en rijk, zwart en wit, jong en oud, homo en hetero, man en vrouw, zij die evacueerde en zij die achter bleven, zij die alles zijn kwijtgespeeld en zij die bijna alles hadden opgeborgen. De mensen waarvoor we uiteindelijk gekozen hebben, komen uit verschillende bronnen. Sommigen hebben zichzelf gepresenteerd, anderen kwamen via artikels, radioprogramma's en verschillende persoonlijke contacten. Larry en ik hebben heel veel mensen ontmoet en hebben kilometers afgelegd daarvoor. Gelukkig kennen we beiden heel wat journalisten die ons de juiste richting opstuurden. Het was pas in januari 2007 - dezelfde maand dat het eerste deel van de proloog begon - dat Larry en ik onze zes hoofdonderwerpen hebben vastgelegd en we iedereen persoonlijk hebben ontmoet op een kleine trip naar New Orleans. We vonden het belangrijk dat we de hoofdrolspelers goed leerden kennen en dat zij ons leerden kennen.
Was het niet moeilijk om naar hun verhalen te luisteren?
De voorbereiding van deze strip was best wel verschillend tegenover mijn vorige werk: het rampgebied bezoeken, mensen interviewen die het allemaal hebben meegemaakt over hun leven en ervaringen, doorgedreven foto-onderzoek, het weven van een paar verhaallijnen tot één (hopelijk toch) coherent geheel. De verhalen die ik kreeg door mijn ontmoetingen waren heel intens, zeker van Denise die het meest geleden heeft in de directe nasleep van de orkaan. Uiteindelijk denk ik wel dat het herbeleven van die slechte tijden die mensen, de lezers en het boek ten goede hebben gedaan.
Je hebt 14 hoofdstukken gemaakt van A.D. New Orleans after the deluge'. De proloog start al meteen sterk. De orkaan is op komst maar in je strip komt die in stilte. Dat maakt het - vreemd genoeg - nog sterker als beeld...
Mijn intentie met de proloog was de storm te tonen vanuit een ander perspectief, eigenlijk bijna vanuit Gods kijkpunt. Het was mijn manier om de kracht van de storm over te brengen en de schaal waarop de storm de Gulf Coast raakte terwijl in zijn kielzog heelder gebouwen en buurten werden vernietigd. In de rest van de strip brang ik het perspectief terug op aarde zodat we de hele gebeurtenis kunnen meemaken door de ogen van de hoofdpersonages.
Je gebruikt meestal maar één kleur voor één hoofdstuk. Waarom doe je dat?
Ik hou van één- of tweekleurenkunst, hoe het tegelijkertijd beheerst en toch expressief is. In A.D. probeer ik door een kleur emotie op te roepen bij elk afzonderlijk hoofdstuk. Het werkt bijna zoals een soundtrack voor de strip, de lezer gidsend door de emotionele ups en downs. Ik hoop dat soort kleurgebruik verder te kunnen zetten in de eventuele boekversie van A.D.. Ik dacht het nog zo bij te stellen dat elk personage zijn eigen kleurschema heeft.
Je kreeg op je webcomic ook meteen rechtstreeks commentaar op je verschillende hoofdstukken. Inspireerden die commentaren je?
Eén van de redenen dat ik genoot van het meteen online zetten van A.D. is de directheid van publicatie; het wegvallen van van uitgever, drukker en stripwinkelier. Alle soorten feedback is heel belangrijk voor me en het wereldwijde web heeft het de communciatie tussen auteur en lezer veel makkelijker gemaakt. Ik hou van de interactieve kwaliteit van zo'n project online te doen en het geeft een ongelooflijk voldaan gevoel om de commentaren van de mensen te lezen. En niet alleen op de A.D.-website maar op blogs van over heel de wereld. En geloof het of niet maar sommige van de lezerscommentaren hebben me wel degelijk geleid naar het verbeteren van sommige kleine foutjes of zelfs het bijstellen van toekomstige pagina's en elementen in het verhaal.
Je tekende de horror zeer realisch in een cartoony-stijl: het werkt die combinatie. Is dit eigenlijk de eerste keer dat je zoiets tekent?
Ja, ik moest zeker mijn vaardigheden uitbreiden voor het tekenen van A.D.. Mijn stijl is misschien wel beter geschikt voor rustige menselijke relaties en dat soort gelijke onderwerpen. Ik moest helemaal terug gaan naar mijn vroegere training als superheldentekenaar zodat ik de dynamiek van de rampzalige aspecten van het verhaal kon vangen.
En als je dan nu terug kijkt. Hoe viel heel die ervaring mee?
Een levensveranderende ervaring. Ik heb echt wel genoten van de mensen te leren kennen achter de hoofdpersonages en ik ben vereerd dat ik hun verhalen en het verhaal van Katrina en New Orleans heb mogen vertellen. Het was ook een zeer intense en moeilijke ervaring. Door alleen al trachten de horror, het verdriet te vangen van de gebeurtenis laat je tot bezinning komen vooral omdat ik dikwijls voelde dat mijn vaardigheden als tekenaar niet genoeg waren om net dat verdriet weg te dragen. Het was ook hard om de maandelijkse deadlines te ontmoeten die Larry Smith had opgelegd, al versta ik helemaal waarom het zo belangrijk was om de webcomic te updaten op een semi-regelmatige basis.
Volgend jaar zou je strip ook in albumvorm uitkomen. Zal die veel verschillen van de webcomic?
De albumvorm zal toch wel verschillend zijn, ja. Het zal bijvoorbeeld al in een ander formaat zijn met de mogelijkheid om meer dan één rij van stripkader af te beelden per pagina. Ik zal de grootte van sommige kaders kunnen vergroten, het formaat veranderen en zelfs - bijvoorbeeld - een stripkadertje over twee pagina's kunnen spreiden. Dat zal heel dynamisch overkomen. Het boek zal ook een veel grotere epiloog bevatten waarin ik veel dieper in ga op het verhaal van de personages na Katrina, zal veel meer details invullen over het leven van de perosnages vóór Katrina en sommige verhalen die we al gezien hebben, zullen ook uitgebreid worden zoals wanneer Hamid en Mansell met de overstroming aan het worstelen zijn of wanneer Denise gevangen zit in het Convention Center. En - zoals ik al eerder zei - zal ik ook nog wat werken aan de inkleuring.
Dat belooft dan! Bedankt!
Gepubliceerd op 17 September 08 - 10:11
