Schromelijk

Het gebeurt niet veel dat in het Scandinavische grondgebied gecomponeerde strips vertaald worden naar ons gezellige Nederlands dus als dat voorvalt moet het wel echt om een bijzonder album gaan zou men denken. En als u dat denk, dan denkt u de nagel op de kop.

Dit album is niet alleen een specialleke omdat het grafisch en verhalend boven de meeste tijdgenoten uitsteekt, maar ook dankzij de geestelijke vader: Olivier Schrauwen. (PM)

Aangezien de familie Schrauwen in het midden van het Zweedse equivalent van het Zoniënwoud leefde heeft het 14 jaar geduurd eer ontwikkelde stadsmensen op een langlauftrip de jongen aantroffen. Helemaal verwilderd, dat spreekt voor zich. Tot op de dag van vandaag blijft het een mysterie hoe de jongen heeft kunnen overleven. De Zweedse bioloog en gedragspsycholoog Hansmunsten ontwikkelde daarrond een theorie die stelde dat de jongen hoogstwaarschijnlijk door een kolonie mieren is opgevoed omdat bij aankomst in de bewoonde wereld bleek dat de zestienjarige tot 150 keer zijn lichaamsgewicht kon tillen. Die stelling is echter nooit bewezen omdat Hansmunsten plots in zijn pubertijd terecht kwam en meer aandacht had voor de meisjes dan voor de wetenschap.

Die fysieke kracht zou Schrauwen goed van pas gekomen zijn in het geval dat zijn geboorteland meegedaan had aan WOII. De Zweden zijn echter een laf volk dat neutraal bleef. Mede als gevolg daarvan teerde de enorme kracht van “Myran Pojke”, zoals Schrauwen door de pers werd genoemd, weg tot er haast niets van overbleef.

De man leidde verder een onopgemerkt bestaan als stoelpotenteller.

Flash forward naar 2006. Schrauwen publiceert “My Boy” dat op lovende kritieken en “Aha”-geroep wordt onthaald. De man wordt er niet rijk van maar kan wel de tuinserre die hij al geruime tijd verlangde aanschaffen.

En nu is er dus “De man die zijn baard liet groeien”. Er valt niet zoveel over de strip te zeggen omdat die alle kanten uitschiet qua stijl, grafische technieken, onderwerpen en dergelijke meer. De enige constante is de kwaliteit eigenlijk. “De man die zijn baard liet groeien” scheert zichzelf niet, maar hoge toppen, daar draait hij zijn hand niet voor om.

Let wel: dit is geen strip voor wie alle Kiekeboe’s en Nero’s in de kast staan heeft. (en enkel dat) Men mag zich verwachten aan een boek dat niet onderdoet voor ’s mans biografie.

De strip verzamelt 7 korte stripverhalen waarin Schrauwen jongleert met open eindes, experimenteert met het medium zelve en de lezer om de oren slaat met soms goede, soms minder goede en soms onbegrijpelijke surrealiteit.

Te consumeren in kleine beetjes en met extreme prudentie.

De man die zijn baard liet groeien

Olivier Schrauwen

uitgeverij Bries

Meer van hetzelfde

Toen die hele resem spin-offs van Lanfeust van Troy bekend werd gemaakt waren vele striplezers blije mannen, dan wel vrouwen, maar meer en meer begint de vraag te rijzen: “Moet dat nu echt?” (PM)

Het verhaal draait rond Cixi en speelt zich af kort nadat zij in de reguliere verhalen het reisgezelschap van Lanfeust verliet uit jaloezie. De relatie die Lanfeust had met haar zusje stond haar wat tegen. Handig ook voor nieuwe lezers omdat die nul komma nul voorkennis behoeven om mee te zijn.

De plot heeft even weinig om het lijf als de vrouwelijke personages in deze strip: Cixi bevindt zich op een schip dat gekaapt wordt door een troep piraten die exclusief uit vrouwen bestaat. Die nemen Cixi op in hun midden omdat ze er verkeerdelijk van uitgaan dat Cixi misbruikt is door een stoute mannelijke bemanning. Na een obligate montage van Cixi die zich de weg van de vrouwelijke piraat eigen maakt is het gezelschap klaar voor wat spannende avonturen. Dat er aan het verhaal weinig vlees zit is niet altijd zo’n minpunt maar de knoken van plot en dialogen rammelen onheilspellend.

Verder is het waarschijnlijk de bedoeling dat de groep vrouwelijke piraten als vrijgevochten wordt gezien maar bovenal zijn die meiden karikaturen van mannelijke fantasieën. “Dat zal de verkoopscijfers waarschijnlijk geen kwaad doen”, hoort men Arleston denken.

Cixi wordt bijvoorbeeld in bikini aan boord gehesen en er wordt haar gemeld dat ze “die hoerenkleren” nu niet meer moet dragen. Waarna ze zich prompt, net als het overschot van de bevrouwing, een outfit aanmeet die bij de minste beweging een tepel flasht. De bevrouwing is bovendien samengesteld uit verschillende rassen, kapsels, enz. Voor elke lezersfantasie wat wils. Om de hormonen helemaal de pan uit te laten swingen, blijkt bovendien dat allen aan boord Lesbiërs zijn en dat elke vrouw apart bij de kapitein mag “slapen”.

De tekeningen zijn van een prettig niveau, dat is tenminste nog iets. Tekenaar Vatine gebruikt een grillige lijn die zwaar varieert in dikte en het doet deugd om dat eens te zien in een “mainstream” strip.

De inkleuring is doeltreffend maar soms maakt men zich er makkelijk vanaf door een computertemplate op de zee of de lucht te plakken en dat werkt bijwijlen een beetje op de zenuwen.

De vertaling laat eens temeer te wensen over: “De beste medicijn is...” of “We zijn gescheiden.” Als men bedoelt: “We werden van elkaar gescheiden” in een achtervolging.

Uiteraard is er aan actie en humor geen gebrek, zij het wel van een clichématig niveau. Dat niet verhinderen dat de liefhebbers van deze strips dit deeltje ook aanschaffen. De reeks moet compleet, nietwaar?

Het wordt echter steeds onmogelijker om mee te leven met de personages uit de wereld van Troy of spanning te puren uit de verhaallijnen en voor mij persoonlijk zijn dat de belangrijkste aspecten van een avonturenstrip.

Het niveau van dit deel is daarbij dan ook nog eens zo bedenkelijk laag dat ze het misschien over een andere boeg kunnen gooien en er een genre van maken dat ik een warm hart toedraag: “Zo slecht dat het grappig wordt”.

Recensie: Cixi van Troy - Eerste boek: Het geheim van Cixi

Tekst: Christophe Arleston

Tekeningen & kleur: Olivier Vatine

Special Effects (Huh!?): Fred Besson

Uitgeverij L

Hete Soep

Na een drietal jaren wachten is er eindelijk nieuw Afrika-gerelateerd werk beschikbaar van Jeroen Janssen en Pieter van Oudheusden.

Deze twee heren van stand (in de stripwereld) werkten al enkele keren samen, de laatste keer voor “De grote Toveraar – De kruisweg van Myipsi” in 2007, maar deze keer overtreffen ze zichzelf. Inzake pagina-aantal en kwaliteit is dit het beste werk dat ze tot nu toe samen afleverden.

Diegenen die gewacht hebben, hadden dus reikhalzend gelijk. De rest, die nog niet wist wat dit duo stripmakers vermag, heeft enkel geluk, omdat ze de werken nu als een zee van ongekende mogelijkheden kunnen bezeilen en ontdekken. (PM)

Dat gegeven maakt de 320 pagina’s enigszins licht verteerbaar. Het gaat hier immers niet om één verhaal maar om een soort van raamvertelling waarin op kundige wijze andere verhaaltjes verwerkt worden.

De Hyena Myipsi vertrekt al snel na de inleiding op een queeste richting een blanke tovenaar die hem misschien kan helpen om wraak te nemen op Bakamé. Bakamé is iemand die het niet zal laten als hij iemand een kloot kan aftrekken en Myipsi begint op droog zaad te zitten wat kloten betreft.

Met handige flashbacks die meestal bestaan uit de verhalen van nevenpersonages hun verhaal vertellen aan Myipsi wordt het boek op professionele wijze tot een lekker weglezend verhaal geweven.

Dat haalt soms een beetje de overkoepelende spanningsboog van het verhaal onderuit, maar dat geeft niet. Dit is een boek om kalmpjesaan te verorberen. En bovendien weten de auteurs in de laatste 50 pagina’s de spanning wel weer hoog genoeg op te voeren.

Van Oudheusden is een vos die al heel wat trucjes in zijn doos zitten heeft en haalt die allemaal boven ter meerdere eer en glorie van het verhaal. Er is humor: bij een politieke toespraak van Bakamé roept men hem toe: “Oui, On pouvons!”, karakterontwikkeling in één pennenstreek: de vrouw van Myipsi loopt op bijna elke prent haar kind te zogen, wat meteen haar belangrijkste bekommernis schetst en er zijn poëtische taalkunstjes: “Mijn roem verspreidt zich als miltvuur” of “Wat men over mij vertelt is, hoewel gelogen, niet overdreven”.

Janssen kopt die voorzetten meesterlijk binnen met sfeervolle beelden. Zijn stijl is op het eerste gezicht misschien heel chaotisch, met dikke lijnen en veel inkt, maar Janssen trekt zijn prenten samen met een zeer geslaagde inkleuring.

Ook de keuze om op het merendeel van de pagina’s niet meer dan twee prenten af te beelden werkt in het voordeel van de leesbaarheid. Nog een pluspunt daarvan is dat de vondsten die de tekenaar in de achtergronden verstopt, kleine details en grappige nevengebeurtenissen, daardoor ook tot hun volle recht komen.

De samenwerking tussen dit paar komt het beste tot zijn recht als de heren met discrepanties tussen de begeleidende tekst en de afgebeelde waarheden beginnen te spelen. Een techniek die vrij veel wordt toegepast maar die door van Oudheusden en Janssen meesterlijk wordt aangewend om broodnodige humor in het verhaal te injecteren.

Broodnodige humor, dat wel, omdat het verhaal hier en daar vrij gruwelijke kantjes vertoont. Die vallen minder op door de surrealistische tekenstijl maar zijn desalniettemin aanwezig. Dat zal vermoedelijk, net als de emmers sensualiteit, eigen zijn aan Afrika.

Dat laatste leest u goed, dus als u voor kwaliteit niet over de brug komt dan laat ik u achter met één laatste woord: “Tetten”.

De wraak van Bakamé

Tekst: Pieter van Oudheusden

Tekeningen: Jeroen Janssen

Oogachtend

Ieder Diertje zijn/haar pleziertje

Objectiviteit bestaat enkel in de wetenschap en al zeker niet in recensies. En omdat eigenlijk elke lezer een recensent is in het diepst van zijn gedachten zijn jullie ook al niet objectief. Nah.

De leeservaring hangt af van 1001 zaken zoals gemoed, fysieke toestand, sociale status, persoonlijke affiniteit met het onderwerp, lievelingskleur, geslacht, intelligentie, hoeveelheid ingegroeide teennagels, enz.

We willen ons bij dezen beperken tot 1 factor die het al dan niet goedvinden van het gelezene bepaalt: verwachting.

Wie naar een actie-, of pornofilm kijkt en een goed verhaal verwacht komt meestal bedrogen uit. En daarom leest men recensies; om verwachtingen zoveel mogelijk gelijk te stellen met realiteit. Als de recensent zijn werk doet bent u nooit teleurgesteld.

Deze week: twee stripmagazines waarvoor u twee totaal verschillende verwachtingspatronen mag ontwikkelen in uw (literaire) geest. (PM)

Vooreerst is er “(Oog-Oger-) Oogst”, een blad gevuld met “schetsen, strips en ander artwork” afkomstig van de afdeling Stories&Design van de kunstacademie ArtEZ te Zwolle.

Voila, u weet al dat u werk van beginners gaat lezen en dat u geen torenhoog aanhoudende kwaliteit kan en mag verwachten, dat dit blad niet uitsluitend rechttoe, rechtaan strips bevat en dat u een heleboel arty stuff voor de kiezen zal krijgen.

Dat sluit echter niet uit dat er in deze eerste twee nummers heel wat hoogstaand werk terug te vinden is voor wiens geest niet al te Jommeke of XIII-gericht is. Uitschieters: Job van der Molen verrast met cyberdieren uitgerust met techniek die hun leven (of dat van de mens) makkelijker moet maken, compleet met bouwtekeningen, Amanda Majoor ontroert met een tekenfilmachtig verhaal over de tegenstelling in beslissingen van de kleine ik en de tegenwoordige ik in “De reis”, Jasper Rietman stunt op vrijwel puur grafisch vlak met “Terugval” en Jolein Kirpestein wrijft op expressieve wijze de kleine anekdotiek onder de neus in “Badkamer”.

Uiteraard zitten er mindere jonge goden tussen deze nieuwe lichting van de Nederlandse strip maar dat maakt dit tijdschrift net zo spannend: je ziet technieken en auteurs ontstaan en groeien met het blote oog. Wie herinnert zich nog het eerste gepubliceerde stripverhaal van Brecht Evens in “Pulp Deluxe Offline”? Op het moment dat je zoiets leest val je uiteraard niet op je gat van bewondering maar als je uiteindelijk “Ergens waar je niet wil zijn” in je boekenkast zet is het voor de echt geïnteresseerde striplezer een genot om de grafische tijdslijn van een auteur te kunnen aflopen.

Zijn er dan ook minpunten? Ja, maar ze zijn van minieme aard. Vooreerst zou deze roedel jonge wolven hun voordeel kunnen doen met wat meer sturing betreffende de Engelse taal.

En voortweeds kan wat eindredactie op “het verhaal” waarschijnlijk ook geen kwaad. Waarom is dit momenteel niet zo belangrijk? Omdat het verhaal hier niet erg van tel is. “(Oog-Oger-) Oogst” is een verzameling probeersels en vingeroefeningen. De auteurs zijn er nog van overtuigd dat ze én kunnen schrijven én kunnen tekenen en dat wordt hun vergeven want ze bruisen nog van passie.

Dit blad verzamelt rupsjes en cocons, waarbij hier en daar de omtrekken van een prachtige vlinder al duidelijk waar te nemen zijn.

Eisner Beeldverhalen nr. 4

Vervolgens belanden we aan de andere kant van het spectrum: “Eisner Beeldverhalen”. Dit striptijdschrift richt zich op de literaire stripfanaat en neemt enkel met de beste kwaliteit genoegen.

De link met literatuur is snel gelegd als we een blik werpen op de namen in de inhoudsopgave: Arnon Grunberg, Herman Brusselmans, Robert Vuijsje, Godfried Bomans.

Schreven deze kleppers dan allemaal een stripscenario voor Eisner? Lectuur van het blad doet vermoeden van niet.

Bij de verhalen van Grunberg (tekeningen: Hanco Kolk), Brusselmans (tekeningen Carl Strzelecki) en Vuijsje (tekeningen: Bart Nijstad) heb je toch al snel het gevoel dat je een geïllustreerde column of iets van die aard zit te lezen. Dit kan liggen aan de onkunde van de literatoren om het medium strip ten volle uit te buiten of aan het feit dat zij eigenlijk geen stripscenario aanleverden maar dat de tekenaars een stuk tekst van hen bewerkten tot strip. Het is bij geen enkel van deze drie verhalen echt duidelijk om welk van de twee het hier gaat.

Is dit erg? Eigenlijk niet. Het is maar wat je ervan verwacht. De drie vernoemde tekenaars leveren immers degelijke tekeningen aan die het verhaal genoeg ondersteunen en vooral Kolk gebruikt technieken eigen aan het medium strip om Grunbergs verhaal aan de man te brengen. En de teksten zijn van een hoog niveau.

Bomans is een buitenbeentje in dit rijtje van vier omdat het hier duidelijk om een bewerking gaat van één van zijn boeken. Boris Peeters neemt “Erik, of het klein insectenboek” als basis voor een kleurrijk en humoristisch verhaal dat ver afwijkt van de inhoud van het boek zelf. In die zin is deze strip eigenlijk het meeste van de drie geslaagd in het als “literair” presenteren van de strip, simpelweg omdat de balans qua medewerking stripmaker/literair schrijver het meest overhelt naar de stripmaker hier.

Het ligt namelijk voor de hand dat de opmerkzame tegenstander van de strip hier het voer in de mond wordt gegeven: “Als strips ook literair kunnen zijn, waarom hebben ze dan nood aan boekenschrijvers om hun verhalen te bedenken?”

Het toe te juichen streven van Eisner is echter om de boekenlezers de stripwereld in te trekken en dat moet men nu eenmaal met het juiste aas doen. Eisner gaat een gewaagde split aan: het ene been in de stripwereld, het andere in de literaire wereld. Voor het eerst in vier nummers slagen zij daarin zonder liesbreuken of andere metaforische verwondingen.

Verder staan in Eisner ook voorpublicaties van “De wraak van Bakamé” van Jeroen Janssen en Pieter van Oudheusden en “Ik, God en mijn oma” van Edith Kuyvenhoven. Ook een soort van grand ecard: voor diegene die er onbekend mee is een goed lokkertje en een bewijs dat de boeken het aankopen waard zijn, voor de beter ingelichte fan een klein beetje verspilde pagina’s want die heeft er al weet van en heeft ze al omcirkeld op zijn/haar lijstje.

(Oog-Oger-) Oogst nrs. 1-2

Diversen

ArtEZ Press

Eisner Beeldverhalen nr. 4

Diversen

Uitgeverij Podium

Iron Man

Nondedju, die hardcovers kosten geld! En meestal blijkt de hoop op een softcover versie dan nog eens van ijdele aard.

Wat te doen dus met deze nieuwe reeks van Dorison, de Franse scenarist die er meestal niet naast schiet. (jaja, Arleston verkoopt meer omdat hij grappig is en Froideval heeft meer naakt maar shjjjt: eigenlijk is het verhaal een belangrijkere factor)

Diep in de buidel tasten dan maar. En wat blijkt? Dat was niet tevergeefs! (PM)

En de 62 pagina’s die je hier op je bord krijgt zijn dan nog eens de moeite ook. Dorison bouwt als vanouds een goed in elkaar stekende plot: spannend en met de juiste dosis actie. Zelfs al kan men het thema bezwarend origineel noemen, zijn vakmanschap overtuigt.

De plot: wetenschapper vindt onuitputtelijke energiebron uit, leger wil die in handen krijgen, bedrog, verraad, blabla, kapotte wetenschapper + eigen technologie = iron man² op wraakmissie. Daarnaast worden er ook nog een geliefde die denkt dat haar beminde professor schielijk komen te sterven is en een bondgenoot die in het geheim voor de vijand werkt en waarvan we nu al kunnen voorspellen dat hij zich na het verraad zal bekeren om zich vervolgens te scharen aan de kant van onze held doorheen het verhaal gemixt. Het kan niet op!

Gelukkig hanteert onze Xavier genoeg weirdness en vlotte dialoog en is hij bedreven genoeg om ons te laten meevoelen met de personages. Zelfs al heb je als lezer door dat hij een scenariotechnisch trucje aanwendt, vergelijkbaar met de manier waarop Hollywood regisseurs de strijkers durven hanteren, dan nog behaald Dorison het gewenste effect. Straf!

En dan de prenten... Sommigen onder Jullie kennen Enrique Breccia misschien van zijn prachtige werk voor de derde “Swamp Thing” reeks van Vertigo Comics (uitermate goed dus logischerwijs gecancelled wegens te lage verkoopscijfers)

Hier moet hij zich precies een beetje inhouden qua verbluffende tableaus, vermoedelijk om de verschijningsfrequentie van de albums niet teveel in het gedrang te brengen, maar er staan serieus de moeite waard zijnde pareltjes van pagina’s in dit album.

Enrique beoogt een gestilleerd en vrij kubistisch realisme, (vrij vertaald: Giraud maar hoekiger) en gebruikt kleurtjes die aan Goya’s “De executie van de opstandelingen op 3 Mei 1808” doen denken. Nice…

Breccia heeft al gewaagdere capriolen uitgehaald maar ook dit toontje lager smaakt naar nog en af en toe sijpelt de kunstenaar in hem toch nog door, getuige de laatste pagina. Eentje om boven het bed te hangen.

Conclusie: veel geld maar je krijgt er waar voor in de plaats. Kopen!

De Wachters - Eerste boek: juli/augustus 1914: Mannen van staal

Tekst: Xavier Dorison

Tekeningen: Enrique Breccia

Three of a Kind

Dat het tijdschrift “Zone 5300” zeer leeswaardig is wisten we al, maar die mensen plachten amper stil te zitten. Naast dat tijdschrift startten ze ook met het uitgeven van volwaardige stripalbums.

Die “Collectie Zone 5300” gooide december jongstleden hoge ogen in mijn ogen met hun eersteling “Cowboy Jan” van Jan Vriends.

In juni werden de dobbelstenen opnieuw geworpen en bleken er niet één, niet twee, maar drie mooie uitgaven onder de (poker)hoed te zitten… (PM)

Otto - Nonchalangelo

Otto is een kogelrond Deens stripfiguurtje dat absurde en woordenloze avonturen beleeft binnen het bestek van vier prenten.

“Less is more” is in het geval van dit palindroom geen loze spreuk. In simpele zwart-wit vlakken en met een neutraal figuurtje (lees: waarmee het voor eenieder makkelijk te identificeren valt) schetst Anders Brønserud een surrealistische wereld waarin Otto enerzijds dikwijls tegen de lamp loopt en anderzijds even vaak dat licht vindt. Simpele plannen lopen hopeloos fout en ingewikkelde toestanden kunnen op een simpele oplossing rekenen.

Anders Brønserud (men vraagt zich af waar die “ø” op het klavier staat en hoe lang de mensen van Zone hebben moeten zoeken op hun keyboard… Ik heb ze gecopy-pasted van hun site.) is op zijn best als hij de abstractie doordrijft tot het uiterste en wanneer hij met de conventies van het genre jongleert. Af en toe zit er immers een gag tussen die de schaduw van een baard vertoont of die al van verre aan te zien komen is.

De opdeling in vier prenten heeft zijn weerslag op de uitgave zelf: een handig en klein vierkant boekje waar een vijftiental minuten plezier aan te beleven valt. Ideaal om naast de toiletpot te leggen opdat bezoek zich niet verveelt tijdens een eventuele aanval van buikkrampen wegens een zich aan de foute kant van de versheiddatum bevindende maaltijd uwentwege.

Roadkill – Portraits of famous killers and their cars

Dit boekje is niet meteen een strip maar werd wel gemaakt door stripmaker Marcel Ruijters en u staat ongetwijfeld open voor kunst, cultuur, sport, spel, auto’s en moord.

Dit werk is immers exact wat het in de titel beweert te zijn: een verzameling portretten van beroemde moordenaars samen met hun auto.

Gelukkig genoeg worden deze portretten vergezeld van een begeleidende tekst (let op! Engels!). Kwestie van er wat langer van te kunnen genieten.

Dat wil niet zeggen dat de portretten niet bekoren. Ze zijn zelfs eerder karikaturen en worden gekruid met grappige details. Net als de teksten trouwens, waarin Ruijters het niet laat om droge informatie aangenamer te maken door af en toe een sarcastische noot te laten vallen.

De teksten schetsen wie de afgebeelden zijn, wat ze juist mispeuterd hebben en wat hun band met de gepresenteerde automobiel is. Geen encyclopedische geschiedenislesjes dus, eerder een smaakmakende inleiding gelardeerd met op het eerste zicht nutteloze maar alleszins wel grappige facts. Als uw interesse gewekt wordt bent u immers groot genoeg om zelf meer info op te graven.

Driewerf hoera ook voor de Belgische inzending: Marc Dutroux! La Belgique, spijtig genoeg: douze points.

Over de uitgave zelf is nagedacht. Alles klopt: van papierkeuze tot het gebruik van één steunkleur per killer. Artistiek afgewerkte horrorweetjes met een gezeefdrukte cover, uitermate geschikt als koffietafelding. Blader gerust, terwijl men u iets inschenkt.

Hokjesdenken

Hokjesdenken, een supertitel die de lading dekt, bestaat uit de dagboekstrips anno 2005 tot 2010 van Sandra de Haan.

Dagboekstrips hebben soms de neiging saai uit de hoek komen. Gelukkig is Sandra slim genoeg om te weten wat wel en niet boeit, is ze fantasierijk genoeg om de realiteit afdoende op te smukken en professioneel genoeg om, in eerste instantie iets saaiere, afleveringen met een uitstekende pointe weer boven de middelmaat uit te tillen.

De meningen of stellingen die Sandra poneert in haar schrijfsels zijn niet gespeend van relativeringzin en gezond sarcasme. Twee zaken die lekker kunnen smaken. Dat je je als lezer af en toe even afvraagt waar het over gaat als er iets typisch Hollands door de prenten wandelt, maakt het boek enkel exotischer. En daarbij: alles valt op het net op te zoeken, het bewijs daarvan is dat u deze recensie aan het lezen bent.

De verschillende verhaaltjes zijn ingedeeld per categorie: actualiteit, dialogen, huis-, tuin- en keukenzaken, enz. En dat is nu net het minieme minpuntje: de ene categorie is voor de lezer al aantrekkelijker dan de andere. Het lijkt dat de stripjes binnen elke categorie ook chronologisch gerangschikt zijn aan de hand van hun geboortedatum. Daardoor zie je de tekenkunsten van Sandra systematisch groeien. Als ze haar toppunt bereikt wordt je echter wederom naar het begin van haar carrière gekatapulteerd bij het aanvangen van een nieuwe categorie.

Het is detailkritiek maar ik zou nog een tikkeltje meer genoten hebben moesten alle strips chronologisch gerangschikt zijn.

Dat neemt natuurlijk niet weg dat Sandra een originele stem in het strip –en dagboekenlandschap heeft die, wat mij betreft, niet genoeg gehoor kan krijgen.

Dat gevoel rond de categorieën kan natuurlijk ook liggen aan de marathonsessie waarin het boek door mij gelezen werd. Daarom wordt u nu aangeraden om het boek op het nachtkastje te leggen om ’s avonds voor het slapen gaan nog even gezellig te relaxen met andermans besognes of ’s ochtends bij het wakker worden de dag goedgemutst of uitgekankerd te beginnen.

Otto – Noncahalangelo

Tekst & Tekeningen: Anders Brønserud

Roadkill - Portraits of famous killers and their cars

Tekst & Tekeningen: Marcel Ruijters

Hokjesdenken

Tekst & Tekeningen: Sandra de Haan

Collectie Zone 5300

Uitgeverij: Stichting Rotown Magic

De doldwaze avonturier Lanfeust en zijn kameraden hebben waarschijnlijk geen inleiding meer nodig.

Indien u daar wel behoefte aan heeft dan wil dat zeggen dat u beter eerst de eerste cyclus “Lanfeust van Troy” en de tweede cyclus “Lanfeust van de sterren” van deze reeks zou lezen. Dit is namelijk de derde. Vooruit! Ju!

Klaar? Okay, hier komt ie... (PM)

Logischerwijs is er het één en ander veranderd. Zijn Love interest uit de eerste cyclus, C’ian, is bijvoorbeeld getrouwd met een sukkelachtige baron en heeft een dochter die als twee druppels water lijkt op haar zuster Cixi en zelfs dezelfde naam draagt.

Een beetje vreemd, maar soit. Het waarom van deze vrij doorzichtige en ook wel goedkope beslissing van de schrijver laat zich makkelijk verklaren als je weet dat Cixi in de tweede cyclus de love interest van Lanfeust was en zij achtergebleven is in het ruime universum.

Iets te ver voor een Latrelatie dus moeten de makers gedacht hebben: “Daar passen we wel even een mouw aan!”

Hmmm...

Gelukkig hoeft dat de pret niet te bederven, en er valt wel wat pret te beleven aan dit album. Vooral op visueel vlak dan. Tarquin, de zeer bedreven tekenaar van deze strip, kreeg immers de toestemming van schrijver Arleston om zijn script voor 46 pagina’s uit te breiden naar 65 pagina’s.

Dit resulteert aan de ene kant in enkele prachtige tableaus en vergezichten maar aan de andere kant zorgt dat hier en daar ook voor een verlies van ritme.

De humor van Arleston, ook in dit album aanwezig, begint wat weg te krijgen van een zatte nonkel op een trouwfeest: best wel lollig maar het mag soms toch iets minder.

Op zich geen erg, Arleston weet zijn verhalen doorgaans evenredig te kruiden door emotie, liefdesperikelen en andere karaktergedreven gebeurtenissen door de soep te roeren zodat er een aangenaam evenwicht ontstaat tussen tragiek en slapstick.

Dit album heeft echter de air van een inleiding: nieuwe personages worden voorgesteld, de veranderde situatie op Troy moet worden uitgelegd en alle spelers moeten naar hun aangewezen plaats in de plot worden gemanoeuvreerd. Dat dit kundig gebeurt staat buiten kijf maar er mist wat diepgang. Het is afwachten of men in de tweede aflevering iets wat de moeite waard is zal doen met de opzet die men in dit eerste deel construeert.

De vorige twee cyclussen kenden 8 afleveringen en deze derde zal er slechts twee beslaan. Of dat een goede of een slechte zaak is zullen we pas weten wanneer we het afsluitende deel dichtslaan.

De lezer die van mooi tekenwerk en van dijenkletsers houdt is alvast bediend. Laat ons bidden dat de lezer die iets meer verlangt die portie in deel twee op het bord krijgt.

Lanfeust Odyssey

Boek 1: Het raadsel Goud – Azuur

Tekst: Arleston

Tekeningen: Tarquin

Inkleuring: Besson

Uitgeverij L

Eindelijk Part II: The Son of Eindelijk

Hoewel het tot de algemene kennis zou moeten behoren dat men kunstwerken optimaal savoureert in hun brontaal kan het niet anders dan toegejuicht worden dat één van de beste strips ooit gemaakt nu eindelijk ook in het Nederlands verkrijgbaar is.

En alsof dat nog niet genoeg is hebben we hier te maken met een tot in de puntjes verzorgde uitgave. (PM)

From Hell wordt wereldwijd erkend als de tour de forceste tour de force die Alan Moore op al stripgebied uitgehaald heeft. Dat is vooral te wijten aan de opzet van het boek en de enorme schat aan informatie die erin te ontdekken valt.

Allen die de film (vermakelijk maar nog niet aan de enkels van de strip reikend) gezien hebben weten dat From Hell handelt over Jack the Ripper. Talloze theorieën doen de ronde over wie deze schavuit geweest zou kunnen zijn en wat zijn motieven waren om in het 19de eeuwse Londen “zoek de organen” te spelen in het locale prostitutiebestand.

In tegenstelling tot professionele Ripperologen pretendeert Moore niet dat hij een oplossing of volwaardige theorie heeft bedacht, nee, From Hell is volgens hem een werk van fictie.

Moore mag zeggen wat hij wil maar zijn strip is de meest volledige en ook meest plausibele gang van zaken die ooit rond de bekendste seriemoordenaar uit de Westerse geschiedenis werd samengesteld.

Werkelijke alle bewezen feiten rond Jack The Ripper werden door Moore verzameld en verwerkt tot een meeslepend verhaal. Met deze feiten als ijkpunt weeft Moore een fictief web over wat er zou kunnen gebeurd zijn. Natuurlijk kan de bebaarde woordsmid niet weten wat deze tegen gene gezegd heeft of welke hobby of klederdracht de figuren in dit epos aanhingen maar de geloofwaardigheidfactor van zijn werk wordt alleszins verhoogd omdat hij geen enkel feit achterwege gelaten heeft.

En laat dat nu net zijn wat de heersende officiële theorieën zo ongeloofwaardig maakt: alle auteurs van een zogezegd journalistiek of historisch Jack The Ripperboek negeerden in het verleden immers alles wat niet in hun kraam paste en boetseerden de feiten tot hun theorie min of meer klopte.

From Hell overtuigd echter niet alleen door alle bewezenheden te includeren, er wordt zelfs in aangetoond hoe al die andere theorieën ooit zijn kunnen ontstaan.

Moore ondersteund dit in de uitvoerige Appendix die gelukkiglijk mee werd vertaald. Ja, het is platte tekst, en ja, het is moeilijk om in the zone te geraken, maar lees ze. Achteraf zal u daar blij mee zijn omdat het de leeservaring versterkt en u nu op café kan uitpakken met uw doorwrochte kennis aangaande het onderwerp.

De tekeningen van Eddie Campbell kunnen potentiële lezers een beetje afschrikken door het gebrek aan kleur en beweging. De oplettende lezer zal echter al snel moeten toegeven dat ze doen wat ze moeten doen: het verhaal vertellen. En dat doen ze op fabuleuze. Campbell weet als geen ander verteltechnieken aan te wenden om je te überhaupt te doen vergeten dat er techniek wordt gebruikt.

Dat het appendix vertaald werd is al een bewijs van de bewering dat we met een verzorgde uitgave te maken hebben, maar er is meer. Tot het grote geluk van de lezer werd er serieus geïnvesteerd in de vertaling. Uiteraard kan men onmogelijk het niveau van het origineel halen maar in deze uitgave geen kromme zinnen, letterlijke vertalingen uit het Engels of regelrechte vertaalfouten. Er werd bovendien zelfs aandacht besteed aan de wijze waarop de verschillende personages spreken: elkeen drukt zich uit in een taalregister eigen aan zijn of haar sociale status en achtergrond.

Ook de lettering is verzorgder dan bij mening andere vertaling. In plaats van de geijkte computerletter werd Frits Jonker ingeschakeld om het album te handletteren in een stijl die het origineel zo dicht mogelijk benadert.

Het origineel bestond uit 11 afleveringen waarvan er zes werden opgenomen in deze eerste editie. De uitgever is zo vriendelijk geweest om, uw portefeuille indachtig, het totaal van de afleveringen te verspreiden over 3 uitgaven. Het is echter aan te raden om te wachten op de volgende twee delen, een snipperdag te nemen en vervolgens alles in één ruk uit te lezen.

Vervolgens herhalen wanneer nodig.

From Hell dl. 1

Tekst: Alan Moore

Tekeningen: Eddie Campbell

Eindelijk

Voor alle stripliefhebbers wier betere helft nog steeds niet begrijpt wat die in die “prentenboekjes” zien is het moment aangebroken. Het moment waarop je een strip in haar handen kan duwen en kan zeggen: “Je komt misschien wel van Venus en kaartlezen en strips zijn misschien niet aan jou besteed, maar zie eens hier!”

Ja ja, rollenpatronen zijn voor Vlaams Belangstemmers en er bestaan duizenden vrouwelijke striplezers (om over gays, trannies en hermafrodieten nog maar te zwijgen) maar we moeten toch met iets uw aandacht trekken? (PM)

Dit is des te verwonderlijk omdat “In mijn ogen” een vrij simpel album is met een doodeenvoudige opzet met een amper noemenswaardige plot.

Die plot is bovendien van een eeuwenoud allooi: jongen ontmoet meisje – jongen verliest meisje. Daartussenin geklemd zit echter een poëtische vertelling die eerder bestaat uit een collage van momenten dan uit een rechtlijnig verhaal.

Tot op dit punt nog niet zoveel opzienbarende feiten. Wat het verhaal dan toch zo goed maakt is de frisse uitwerking ervan. Het hele gebeuren wordt weergegeven vanuit het standpunt van de jongen. (of het meisje, in deze tijden weet men nooit. Zie inleiding.) De lezer krijgt enkel te zien en te horen wat de hoofdpersoon ziet en hoort, en dan nog alleen die episodes uit zijn leven die rond het meisje draaien.

Als één van de belangrijkste zaken om iemand mee te doen voelen met fictieve personages identificatie is dan weet Vivès dat op meesterlijke wijze te bewerkstelligen door geen informatie over zijn hoofdpersoon te geven.

De lezer krijgt enkel de scènes te zien die rond het meisje draaien, niets uit het persoonlijke leven van de jongen, en krijgt zelfs ook enkel de dialogen voor de kiezen die door het meisje worden uitgesproken.

De mannelijke helft van het koppel is een blanco blad papier waarop de lezer zichzelf kan projecteren. De hoofdrolspeler zou bijgevolg een visboer uit Ethiopië kunnen zijn, een eenbenige Aziaat of de Zinedine Zidane vanuit een parallel universum. Gelijk wie of wat de lezer is, meeleven zal die dus.

De lay-out van de bladzijden is met opzet simpel gehouden: 6 plaatjes zonder kader die als eilandjes van kleur op de witte pagina’s drijven zodat niets de lezer in de weg staat om zichzelf volledig onder te dompelen in de hoofdrolspeler.

Die prenten zijn volledig opgetrokken uit warm kleurpotlood en ook dat draagt bij tot de emoties in het verhaal. Daarbij komt nog eens dat het acteerwerk en de expressie van de personages vrij subliem zijn en de dialogen, ondanks hun simpele aard, van een hoog niveau zijn.

De uitgeverij prijst deze strip en de maker aan als zeer vernieuwend. Dit soort trucjes worden echter al heel lang gebruikt in experimentele strips en in de underground. Het enige wat echt nieuw is, is dat een grote en bekende uitgeverij eindelijk eens de kloten heeft om zoiets ook te publiceren. Laat ook dat een graadmeter van de kwaliteit van dit boek zijn.

Voor de stripliefhebbers vernoemd in de inleiding ligt de kans nu voor het grijpen: koop dit album zodat u toch iets tussen uw Storms en Thorgals staan hebt waarmee u weerspannige non-believers kan overtuigen.

De rest van ons, die echt bestaan en geen goedkoop trucje van de schrijver van deze recensie zijn om gezegde recensie in te kaderen, kunnen er simpelweg van genieten.

In Mijn Ogen

Tekst & tekeningen: Bastien Vivès

Een echt plaatje

Ben jij zo iemand die, als je bij De Mensen thuis, Lego of Barbies ziet, daar niet met je tengels kan afblijven en draag je nostalgie hoog in het vaandel? Of misschien ben je zo visueel ingesteld dat je uren naar hetzelfde schilderij kan blijven staren?

Voldoe je aan één van die twee beschrijvingen, dan is dit album misschien iets voor jou, zo niet: ontleen dan in de bib een dik wetenschappelijk boek over de toekomst en laat ons gerust. (PM)

Het verhaal laten we als lezer best volledig links liggen want deze reeks is al een tijdje verwaterd tot een soort “Waar is Wally” voor volwassenen: grote prenten met veel mannekes erop. Van enige plot of karakterontwikkeling bij de personages is de laatste jaren geen spoor meer terug te vinden.

De albums worden gevuld met de uitbeelding van gigantische veldslagen tussen verschillende elkaar bekampende fracties in deze sprookjeswereld. Eerst is het weer dendiene samen met denandere tegen hem of haar tot plots deze of gene van kamp wisselt en daarbij nog eens een andere speler in het spel betrekt door beroep te doen op de eeuwenoude krachten van kustmijnkloten en zo voort…

Daarnaast zijn er inmiddels zoveel personages verzameld rond hoofdpersonage Wismerhill dat elke scène er verdacht hetzelfde uitziet: 1. Er gebeurt iets, 2. Elk personage geeft, mooi op zijn beurt, zijn of haar reactie op het gebeurde weer in enkele, voor hem of haar kenmerkende, woordjes.

Verwarrend? Ja. Storend? Niet echt.

De prentjes waarvan sprake zijn immers oogverblindend mooie, veelal symmetrisch opgebouwde composities. Vaak chaotisch van aard maar dat nodigt enkel uit tot het lang bestuderen van alle tekenpracht.

Eerlijkheid gebiedt dat er hier vermeldt wordt dat deze episode misschien wat teveel haastwerk inhield betreffende die geroemde composities. De inkleuring daarentegen wordt elk album weer beter. En zo is het altijd iets.

Trek je er dus niets van aan dat je de rest van de reeks niet gelezen hebt en niet op de hoogte bent van de continuïteit, dat zijn de mensen met alle albums in hun boekenkast waarschijnlijk ook niet eens.

Rest ons enkel nog te zeggen dat Froideval er vroeger de kantjes afliep qua seks en naaktheden ( Lees “Succubus” eens voor meer sappige stuff) maar dat ook dat aspect van zijn strips op een steeds lager pitje komt te staan.

Zal deze laatste observatie ons nopen om in een simpele striprecensie een filosofische, dan wel maatschappelijk relevante, opmerking te maken aangaande strikte normen, Victoriaanse waarden en Weens ruikende censuur die de laatste jaren weer stilletjesaan terrein lijken te winnen? Nee. Niet echt.

Kronieken van de Zwarte Maan 13: de Profetie

Tekst: Froideval

Tekeningen: Pontet

Uitgeverij: Arboris

Details

De eerste graphic novel (we zullen maar met de wolven meehuilen nietwaar) van Hannah Berry, die u volgens de flapteksten zou moeten kennen als “bekend illustrator van tijdschriften” werd in de Engelstalige pers luidkeels bejubeld.

Normaal zet zoiets aan tot achterdocht en jeuk in de kleine teen maar deze keer is er iets van aan. Als debuut kan deze strip namelijk tellen. (PM)

De aard van die partner is namelijk niet van belang, net als de plot die, als puntje bij paaltje komt wel goed ineen steekt, maar toch vrij klassiek noir en cliché is. Maar goed ineen gedraaid is goed ineen gedraaid. Daar doen we niet onnozel over.

Wat van belang is in dit boek is de sfeer en de magnifieke wijze waarop Berry die weet op te roepen. De ambiance in dit werk hangt aaneen van de Weltschmerz en melancholie. De personages kijken constant alsof hun hondje net overreden is door de man waar moeder mee hertrouwd is, twee maanden nadat hun teergeliefde vader zijn nek brak dankzij een door hen op een foute plaats achtergelaten rolschaats: een mengeling van schuld, boete, tristesse en algemeen ongemak.

Dat dit niet op de zenuwen werkt, zoals men zou kunnen verwachten, ligt volledig aan de kunde van Berry. Je gelooft ze namelijk, Berry én de personages.

Het kleurgebruik is rauw, het regent constant en Berry speelt op zo’n manier met het ritme en de plaatsing van haar kaders waardoor je compleet wordt meegezogen in de donkere ziel van de personages.

Okay, misschien overdrijven we een beetje, dit is geen “From Hell”, maar het is echter een debuut, we doen een effort.

De sfeer wordt gelukkig af en toe een beetje lichter door een wrange grap met groene lach hier en daar maar “In de Gloria” it ain’t.

Of dat aan Berry of de vertaling ligt kan pas duidelijk worden als u ook het Engelstalige origineel leest. De vertaler van dit boek, Olav Beemer, heeft massa’s ervaring (hij vertaalde ongeveer alles wat Junior Press in de laatste jaren van hun bestaan aan superheldenstrips uitbracht) dus daaraan kan het niet liggen.

Toch duurt het even en gaat het wat stroef om in het verhaal te komen. Wellicht ligt dat aan het gebruik van de typische film noir monoloog die over de pagina’s gedrapeerd werd. In het Engels klinkt dat fantastisch, het Nederlands leent zich daar minder toe.

Laat dit een detail zijn dat u niet weerhoudt van het aanschaffen van dit werk. Al was het maar omdat u dan kan genieten van de talloze details die een aangename leeservaring vrijwaren en ook omdat u dan in de toekomst zal kunnen zeggen dat u al fan was van Berry vanaf haar eerste werk. We kunnen immers, het noodlot even buiten beschouwing gelaten, nog straf werk van deze dame verwachten.

Britten & Brülightly

Tekst & tekeningen: Hannah Berry

Uitgeverij De Vliegende Hollander

***

http://www.geinz.be/

***

***1/2

****

http://www.geinz.be/